Το σώμα μπορεί να δώσει πρώτα το «σήμα κινδύνου» και στη συνέχεια το μυαλό να αναζητήσει μια εξήγηση.
Το άγχος συχνά αντιμετωπίζεται ως ένα πρόβλημα που ξεκινά και εξελίσσεται αποκλειστικά στο μυαλό. Ωστόσο, όλο και περισσότερες επιστημονικές προσεγγίσεις υπογραμμίζουν τον σημαντικό ρόλο του σώματος και του νευρικού συστήματος στην εμφάνιση και τη διατήρηση του άγχους.
Xαρακτηριστικό παράδειγμα είναι το αίσθημα έντασης ή η ταχυκαρδία που μπορεί να εμφανιστούν ακόμη και σε μια κατά τα άλλα ήρεμη ημέρα, χωρίς να υπάρχει κάποιος εμφανής λόγος.
Το σώμα αντιλαμβάνεται τον κίνδυνο πριν από το μυαλό
Η αντίδραση αυτή έχει τις ρίζες της στον τρόπο με τον οποίο εξελίχθηκε ο ανθρώπινος οργανισμός. Στην εποχή των Νεάντερταλ, το περιβάλλον ήταν γεμάτο άγνωστους και δυνητικά θανατηφόρους κινδύνους. Μια κίνηση ανάμεσα στα δέντρα μπορούσε να σημαίνει την παρουσία είτε ενός ακίνδυνου ζώου είτε ενός αρπακτικού.
Για την επιβίωση, ο οργανισμός ανέπτυξε ένα ενσωματωμένο σύστημα συναγερμού, γνωστό ως αντίδραση «μάχης ή φυγής». Σε αυτή τη διαδικασία συμμετέχει η αμυγδαλή, μια περιοχή του εγκεφάλου που αναζητά διαρκώς σημάδια πιθανού κινδύνου.
Σήμερα οι απειλές έχουν αλλάξει, όμως ο μηχανισμός παραμένει. Η συνεχής έκθεση σε αρνητικές ειδήσεις, οι συγκρούσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, η κοινωνική απομόνωση, η εργασιακή πίεση και η οικονομική αβεβαιότητα μπορούν να διατηρούν τον οργανισμό σε κατάσταση εγρήγορσης.
Ο νευροεπιστήμονας Stephen Porges χρησιμοποιεί τον όρο «νευροαντίληψη» (neuroception) για να περιγράψει τον τρόπο με τον οποίο το νευρικό σύστημα εντοπίζει αυτόματα σημάδια κινδύνου ή ασφάλειας, χωρίς να προηγείται συνειδητή σκέψη.
Ο τόνος της φωνής ενός ανθρώπου, μια έκφραση στο πρόσωπο, ένα σφίξιμο στο στήθος ή ένα άδειο στομάχι μπορούν να αποτελέσουν σήματα που το σώμα επεξεργάζεται αυτόματα, πριν αυτά γίνουν αντικείμενο συνειδητής σκέψης.
Με απλά λόγια, το σώμα μπορεί να δώσει πρώτα το «σήμα κινδύνου» και στη συνέχεια το μυαλό να αναζητήσει μια εξήγηση.
Ο τρόπος ζωής μπορεί επίσης να επηρεάσει αυτή τη διαδικασία. Η έλλειψη ύπνου, η κακή διατροφή, η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ, η νικοτίνη και η καφεΐνη επηρεάζουν το νευρικό σύστημα και μπορούν να ενισχύσουν τα συμπτώματα άγχους.
Αυτό δεν σημαίνει ότι η αλλαγή τρόπου ζωής αρκεί για την αντιμετώπιση κάθε μορφής άγχους. Η ψυχοθεραπεία και, ειδικότερα, η γνωσιακή συμπεριφορική θεραπεία αποτελούν σημαντικές και τεκμηριωμένες προσεγγίσεις. Παράλληλα, όμως, η ποιότητα του ύπνου, η σωματική δραστηριότητα και η διατροφή αποτελούν παράγοντες που δεν θα πρέπει να παραβλέπονται.
Το άγχος, επομένως, δεν είναι αποκλειστικά υπόθεση του μυαλού. Ο εγκέφαλος και το σώμα βρίσκονται σε διαρκή αλληλεπίδραση και η κατάσταση του ενός μπορεί να επηρεάσει σημαντικά τη λειτουργία του άλλου. Η φροντίδα του οργανισμού – με επαρκή ξεκούραση, κίνηση, ισορροπημένη διατροφή και κοινωνική επαφή- μπορεί να συμβάλει στη μείωση της έντασης του «συναγερμού» του νευρικού συστήματος.
Με πληροφορίες από creators.yahoo.com
