Η Καθαρά Δευτέρα ονομάζεται έτσι επειδή σηματοδοτεί την αρχή της πνευματικής και σωματικής «κάθαρσης» των πιστών με την έναρξη της Μεγάλης Σαρακοστής στην Ορθόδοξη Εκκλησία.

Η λέξη «καθαρά» χρησιμοποιείται, καθώς πνευματικά οι πιστοί καλούνται να μπουν σε περίοδο νηστείας, μετάνοιας και εσωτερικής κάθαρσης ενόψει του Πάσχα.

Παράλληλα διατροφικά αποτελεί την πρώτη ημέρα αυστηρής νηστείας μετά τις Απόκριες, οπότε «καθαρίζει» το τραπέζι από ζωικά προϊόντα.

Αξίζει να σημειωθεί πως παραδοσιακά γινόταν και… γενική καθαριότητα στο σπίτι και στα μαγειρικά σκεύη για να φύγουν τα «αρτύσιμα» λίπη.