Η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με ρωσικές απειλές, ενώ ο όρος «υβριδικός πόλεμος» προκαλεί αντιδράσεις και λανθασμένο εφησυχασμό.
Ανησυχία προκαλούν στην Ευρώπη τα αυξανόμενα περιστατικά που αποδίδονται στη Ρωσία, από σαμποτάζ και κυβερνοεπιθέσεις έως ύποπτες ενέργειες με drones και απόπειρες δολοφονίας. Παρά την κλιμάκωση, ορισμένοι κορυφαίοι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι αποφεύγουν να μιλήσουν ανοιχτά για σύγκρουση με τη Μόσχα, χρησιμοποιώντας κυρίως τον όρο «υβριδικός πόλεμος».
Στις 26 Αυγούστου, οι γερμανικές Αρχές εντόπισαν στο αεροδρόμιο της Λειψίας drone, το τρίτο μέσα σε διάστημα ενός μήνα. Οι εκτιμήσεις των αρχών κάνουν λόγο ότι η εμφάνιση των drones στο αεροδρόμιο της Λειψία συνδέεται με μία πιθανή επίθεση. Στις 6 Αυγούστου, drone που έφερε εκρηκτικά βρέθηκε κοντά σε ουκρανικά μεταγωγικά Antonov.
Παράλληλα, έχουν καταγραφεί περιστατικά με drones στη Μαύρη Θάλασσα, ενώ οι ευρωπαϊκές αρχές εξετάζουν και υποθέσεις που σχετίζονται με απόπειρες στοχοποίησης στελεχών της αμυντικής βιομηχανίας.
Ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς, σχολιάζοντας την υπόθεση με τα drones και τα εκρηκτικά στη Λειψία, έκανε λόγο για «πολύ πραγματικές απειλές», αναφερόμενος παράλληλα σε αυξημένη δραστηριότητα «υβριδικών επιθέσεων».
{https://x.com/AlArabiya_Eng/status/2092386540135592199}
Ανάλογη ήταν η τοποθέτηση της προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, η οποία μετά το περιστατικό στη Μαύρη Θάλασσα έκανε λόγο για μια «κλιμακούμενη εκστρατεία απειλών» και «υβριδικό πόλεμο».
Ωστόσο, ο Καμίλ Γκραντ, πρώην βοηθός γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, εκτιμά ότι ο χαρακτηρισμός δεν αποτυπώνει πλέον πλήρως την πραγματικότητα.
«Βρισκόμαστε πράγματι σε έναν υβριδικό πόλεμο που πλέον δεν είναι και τόσο “υβριδικός”», υποστήριξε, επισημαίνοντας ότι το εύρος των ενεργειών έχει ξεπεράσει το επίπεδο των απλών απειλών.
Σύμφωνα με τον ίδιο, κορυφαία στελέχη της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας έχουν ενισχύσει την προσωπική τους ασφάλεια τους τελευταίους μήνες. Η εξέλιξη αυτή έρχεται μετά από απειλές εναντίον του επικεφαλής της Saab, αλλά και μια απόπειρα δολοφονίας που συνδέθηκε με τον διευθύνοντα σύμβουλο της γερμανικής αμυντικής εταιρείας Rheinmetall.
Οι φόβοι για άμεση επίθεση σε χώρα του ΝΑΤΟ
Ορισμένες υπηρεσίες πληροφοριών εκτιμούν ότι η αλυσίδα των περιστατικών ενδέχεται να αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης προσπάθειας που θα μπορούσε να οδηγήσει ακόμη και σε άμεση επίθεση της Ρωσίας εναντίον κράτους-μέλους του ΝΑΤΟ.
Σε αυτό το κλίμα, ο διευθυντής της CIA, Τζον Ράτκλιφ, ταξίδεψε πριν από λίγες μέρες στη Μόσχα, όπου προειδοποίησε το Κρεμλίνο να μην προχωρήσει σε επίθεση εναντίον χώρας της Συμμαχίας.
Παρά τις ανησυχίες, Ευρωπαίοι αξιωματούχοι επιμένουν ότι δεν βλέπουν αυτή τη στιγμή άμεσο κίνδυνο επίθεσης εναντίον ευρωπαϊκών χωρών.
Ένας ανώτερος αξιωματούχος της ΕΕ, ο οποίος μίλησε υπό καθεστώς ανωνυμίας, δήλωσε ότι οι ευρωπαϊκές υπηρεσίες δεν διαπιστώνουν κίνδυνο μιας τέτοιας επίθεσης.
Γιατί αποφεύγεται η λέξη «πόλεμος»
Πέρα από τη στρατιωτική διάσταση, υπάρχει και ένας σημαντικός οικονομικός παράγοντας.
Μια επίσημη αναγνώριση ότι ευρωπαϊκές χώρες βρίσκονται σε κατάσταση πολέμου ή άμεσης σύγκρουσης με τη Ρωσία θα μπορούσε να έχει σοβαρές οικονομικές συνέπειες. Οι επενδυτές θα μπορούσαν να αποσύρουν κεφάλαια, ενώ το κόστος ασφάλισης θα αυξανόταν σημαντικά.
Αυτός είναι ένας από τους λόγους για τους οποίους οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις επιλέγουν προσεκτικά τη γλώσσα που χρησιμοποιούν.
Ο Τζέιμς Απατουράι, αναπληρωτής βοηθός γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ για θέματα καινοτομίας, υβριδικών απειλών και κυβερνοασφάλειας, θεωρεί πάντως ότι ο όρος «υβριδικές ενέργειες» εξακολουθεί να είναι κατάλληλος.
Όπως εξηγεί, η Ευρώπη βρίσκεται ήδη αντιμέτωπη με κυβερνοεπιθέσεις, σαμποτάζ και παραβιάσεις του εναέριου χώρου από drones και αεροσκάφη. Ως παραδείγματα αντίδρασης αναφέρει την απέλαση Ρώσων «διπλωματών» και την ανάπτυξη στρατιωτικών μέσων στη Βαλτική για την προστασία υποθαλάσσιων υποδομών.
«Δεν είναι πλέον απλώς απειλές»
Οι επικριτές, ωστόσο, θεωρούν ότι η συνεχής χρήση του όρου «υβριδικός πόλεμος» μπορεί να δημιουργήσει μια επικίνδυνη αίσθηση εφησυχασμού.
Ο Παβέλ Βιετσίνσκι, επικεφαλής εταιρείας τεχνολογίας στον τομέα της άμυνας, υποστηρίζει ότι η Ευρώπη θα πρέπει απλώς να μιλά για «σύγκρουση».
Όπως αναφέρει, η Πολωνία έχει βρεθεί αντιμέτωπη με σοβαρές κυβερνοεπιθέσεις, ενώ έχουν σημειωθεί απόπειρες δολιοφθοράς σε σιδηροδρομικές γραμμές και αποστολές δεμάτων με εκρηκτικά. Υποστηρίζει επίσης ότι η χώρα βρέθηκε κάποια στιγμή πολύ κοντά σε σοβαρή διακοπή της ηλεκτροδότησης εξαιτίας κυβερνοεπίθεσης.
Ο ίδιος αναρωτιέται πώς μπορεί να θεωρείται ότι δεν υπάρχει σύγκρουση όταν μια ξένη δύναμη φέρεται να σκοτώνει ανθρώπους και να πραγματοποιεί επιθέσεις σε κρίσιμες υποδομές.
Η μέθοδος του βρασμένου βατράχου
Ο Γκραντ παρομοιάζει την κατάσταση με τη λεγόμενη «μέθοδο του βρασμένου βατράχου»: μια σταδιακή κλιμάκωση που δεν προκαλεί άμεση, αποφασιστική αντίδραση, μέχρι το σημείο όπου η νέα, πολύ πιο επικίνδυνη πραγματικότητα έχει πλέον γίνει κανονικότητα.
Όπως επισημαίνει, περιστατικά που σήμερα προκαλούν σοκ μπορεί αύριο να θεωρούνται συνηθισμένα. Και στη συνέχεια να ακολουθήσει ένα ακόμη πιο σοβαρό επεισόδιο.
Το βασικό ερώτημα για την Ευρώπη είναι πλέον αν η συνεχής αυτή κλιμάκωση αποτελεί μια σειρά μεμονωμένων «υβριδικών» ενεργειών ή αν πρόκειται για μια ευρύτερη σύγκρουση που βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη, αλλά δεν έχει ακόμη λάβει επίσημα το όνομα «πόλεμος».
Με πληροφορίες του Politico
