Πιλοτική φάση του προγράμματος για τον περιορισμό του λαγοκέφαλου.
Σε εφαρμογή τίθεται ειδικό πρόγραμμα για τον περιορισμό του πληθυσμού των λαγοκέφαλων στις θαλάσσιες περιοχές της Κρήτης και του Νοτίου Αιγαίου, με συνολικό προϋπολογισμό 1,5 εκατ. ευρώ. Η σχετική Κοινή Υπουργική Απόφαση δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως και προβλέπει χρηματική αμοιβή στους επαγγελματίες αλιείς για κάθε κιλό λαγοκέφαλου που αλιεύουν και παραδίδουν προς καταστροφή.
Πρόκειται για μια οργανωμένη παρέμβαση με στόχο την αντιμετώπιση της εξάπλωσης του συγκεκριμένου χωροκατακτητικού ξενικού είδους, το οποίο προκαλεί σοβαρές επιπτώσεις στη θαλάσσια βιοποικιλότητα και στην παράκτια αλιεία.
Σύμφωνα με την απόφαση τα μέτρα χαρακτηρίζονται κατεπείγοντα, καθώς τα διαθέσιμα επιστημονικά στοιχεία καταδεικνύουν μείωση των πληθυσμών ενδημικών θαλάσσιων ειδών εξαιτίας της εξάπλωσης του λαγοκέφαλου. Η Κρήτη και το Νότιο Αιγαίο επιλέγονται ως περιοχές εφαρμογής της πρώτης, πιλοτικής φάσης, καθώς εκεί καταγράφεται η σημαντικότερη συγκέντρωση του πληθυσμού του λαγοκέφαλου στον ελλαδικό χώρο.
Η υπουργική απόφαση προβλέπει ότι οι συμμετέχοντες αλιείς θα λαμβάνουν χρηματική αμοιβή ανά κιλό λαγοκέφαλου που αλιεύουν, εκφορτώνουν και παραδίδουν προς καταστροφή. Το ύψος της αμοιβής δεν προσδιορίζεται, καθώς παραπέμπει στους όρους της σχετικής πρόσκλησης του προγράμματος «Αλιεία, Υδατοκαλλιέργεια και Θάλασσα» 2021-2027. Η οικονομική αποζημίωση δεν αποτελεί τίμημα πώλησης των αλιευμάτων, αλλά αντάλλαγμα για τη συμμετοχή των επαγγελματιών αλιέων στην προσπάθεια περιορισμού του πληθυσμού του λαγοκέφαλου. Οι προϋποθέσεις συμμετοχής, τα απαραίτητα δικαιολογητικά, η διαδικασία πιστοποίησης των ποσοτήτων και ο τρόπος καταβολής των χρημάτων θα καθοριστούν σύμφωνα με το θεσμικό πλαίσιο υλοποίησης της δράσης.
Πώς θα γίνεται η αλίευση των λαγοκέφαλων
Το πρόγραμμα προβλέπει στοχευμένη αλίευση, με ιδιαίτερη έμφαση στον αναπαραγωγικό πληθυσμό του λαγοκέφαλου, ώστε να ασκηθεί έντονη αλιευτική πίεση και να περιοριστεί η περαιτέρω εξάπλωσή του. Οι αλιείς που θα συμμετέχουν θα υποχρεούνται να παραδίδουν τα αλιεύματά τους σε συγκεκριμένους τόπους εκφόρτωσης, οι οποίοι θα οριστούν από τις αρμόδιες Περιφέρειες.
Στα σημεία αυτά θα πραγματοποιείται καταγραφή, ζύγιση και πιστοποίηση των ποσοτήτων, προκειμένου να διασφαλίζεται η ορθή εφαρμογή του προγράμματος και η καταβολή των προβλεπόμενων αμοιβών. Στη συνέχεια, οι λαγοκέφαλοι θα συγκεντρώνονται και θα αποθηκεύονται προσωρινά, πριν μεταφερθούν σε κατάλληλες εγκαταστάσεις για την ασφαλή καταστροφή τους. Για κάθε ποσότητα που καταστρέφεται θα εκδίδεται σχετικό αποδεικτικό ή πρωτόκολλο καταστροφής.
Η απόφαση ξεκαθαρίζει ότι οι λαγοκέφαλοι που αλιεύονται στο πλαίσιο του προγράμματος δεν επιτρέπεται να διατεθούν στην αγορά, καθώς πρόκειται για δηλητηριώδη ψάρια που περιέχουν τετροδοτοξίνη, ουσία επικίνδυνη για τη δημόσια υγεία. Κατ’ εξαίρεση, θα επιτρέπεται η παράδοση δειγμάτων σε επιστημονικούς φορείς αποκλειστικά για ερευνητικούς σκοπούς.
Η συνολική δημόσια δαπάνη για την εφαρμογή των μέτρων ανέρχεται σε 1,5 εκατ. ευρώ και θα καλυφθεί από το πρόγραμμα «Αλιεία, Υδατοκαλλιέργεια και Θάλασσα» 2021-2027. Η χρηματοδότηση πραγματοποιείται με τη συγχρηματοδότηση του Ευρωπαϊκού Ταμείου Θάλασσας, Αλιείας και Υδατοκαλλιέργειας, στο πλαίσιο της Δράσης 1.6.4, που αφορά την εφαρμογή λύσεων διαχείρισης χωροκατακτητικών ξενικών ειδών.
Το πρόγραμμα θα υλοποιηθεί από την Περιφέρεια Κρήτης και την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, οι οποίες αναλαμβάνουν την οργάνωση της συμμετοχής των αλιέων, τον καθορισμό των σημείων εκφόρτωσης, τη διαχείριση των αλιευμάτων και την καταβολή των χρηματικών αμοιβών. Τέλος, προβλέπεται η συμμετοχή επιστημονικού φορέα, ο οποίος θα παρακολουθεί την αποτελεσματικότητα των παρεμβάσεων και τις επιπτώσεις τους στο θαλάσσιο οικοσύστημα.
Σύμφωνα με το ΦΕΚ, η διάρκεια εφαρμογής του προγράμματος συνδέεται με την περίοδο επιλεξιμότητας των δαπανών του προγράμματος «Αλιεία, Υδατοκαλλιέργεια και Θάλασσα» 2021-2027 και σε κάθε περίπτωση δεν μπορεί να υπερβεί την 31η Δεκεμβρίου 2029.
